2012-04-13 08:17

Монгол ардын бий биелгээ

 
Монгол ардын бий биелэг
Монгол бүжгийн намба төрх, монгол хүний сэтгэл хөдлөлийн онцлог чанарыг угсаатны бүжиг, бий биелгээс салгах аргагүй юм. Төв халхын бүжигт монгол хүний эрхэмсэг зан чанар, ёслол хүндэтгэлийн намба төрх, гунхах ганхах, туялзах хөдөлгөөн голлодог бол баруун монголын захчин торгууд, урианхай, дөрвөд, хотон, баяд, өөлд ястны бүжигт гарын болон цээжин биеийн огцом түргэн хөдөлгөөн, дал мөрний хаялга, цохилго, сугсралт, солбилт зэрэг нийтлэг намба төрх давамгайлна. Дээр үед монголчууд тахил мөргөлийн шинжтэй биелэг бүжгийг бүжиж байсан тухай “Монголын нууц товчоо”-нд бичсэн байдаг. Халх бүжиглэлийн ерөнхий төрх нь дэвсэх, дэгэх, дэгээцэх, дүүлэх, цойлох, нумлах, харайх гэсэн олон хэлбэртэй. Мөн хөшиж эргэх, догонцон эргэх, дэгээдэн эргэх, сэнсэрч эргэх, хуульж эргэх гэсэн үсрэлтүүдтэй. Намируулах, үелзэх, дэвэх гэсэн гарын хөдөлгөөнүүдтэй байдаг бол бий биелэгийн хувьд мөрөөр олон хэлбэрийн цохилт, дугтралт, нухлах, хаялага, цацал, задгай хаялага, шүргэж хаях, хумиж хаях, дал цохих, сугсрах, чичрэх гэсэн гарын хөдөлгөөнүүдийг хийж, тахим сөгдөн суух, сөхөрч суух, цомцойн суух гэх мэтийн суулт хөдөлгөөнүүд гол бүтцийг нь бүрдүүлдэг. Ийнхүү мөр нь гараа хөдөлгөж цээж нь мөр гараа, хөл нь бүхэл биеэ түшиж бие биедээ уусан эвцэлдэж байдаг нь ардын бий биелэгийн язгуур суурь болдог.



Дөрвөдүүд бүжгийг “бий” бүжиглэхийг “бийлэх” хэмээн нэрлэнэ.Бийг хуурын тусгай аялгуунд бийлдэг.Дөрвөдийн бийлгээ нь жижиг зайд бүжиглэдгээрээ бусад бүжигээс онцлог.Тэд бийлэхдээ ганц ганцаараа цувж босч бийлдэг.Дөрвөдийг голдуу хавар , зун , намарт айлууд бөөнөөрөө  буух  үед нэг нэгнийдээ цугларч биелдэг, биелэхдээ эрэгтэй, эмэгтэйгүй гараа далдалж дээлийн буулгасан нударгыг дотогш нь атгаж, эрэгтэйчүүд тайван байдлын бэлгэдэж хутгаа буулган бүжиглэдэг ёстой байна.
 
Монгол ардын бий биелэг
Монгол бүжгийн намба төрх, монгол хүний сэтгэл хөдлөлийн онцлог чанарыг угсаатны бүжиг, бий биелгээс салгах аргагүй юм. Төв халхын бүжигт монгол хүний эрхэмсэг зан чанар, ёслол хүндэтгэлийн намба төрх, гунхах ганхах, туялзах хөдөлгөөн голлодог бол баруун монголын захчин торгууд, урианхай, дөрвөд, хотон, баяд, өөлд ястны бүжигт гарын болон цээжин биеийн огцом түргэн хөдөлгөөн, дал мөрний хаялга, цохилго, сугсралт, солбилт зэрэг нийтлэг намба төрх давамгайлна. Дээр үед монголчууд тахил мөргөлийн шинжтэй биелэг бүжгийг бүжиж байсан тухай “Монголын нууц товчоо”-нд бичсэн байдаг. Халх бүжиглэлийн ерөнхий төрх нь дэвсэх, дэгэх, дэгээцэх, дүүлэх, цойлох, нумлах, харайх гэсэн олон хэлбэртэй. Мөн хөшиж эргэх, догонцон эргэх, дэгээдэн эргэх, сэнсэрч эргэх, хуульж эргэх гэсэн үсрэлтүүдтэй. Намируулах, үелзэх, дэвэх гэсэн гарын хөдөлгөөнүүдтэй байдаг бол бий биелэгийн хувьд мөрөөр олон хэлбэрийн цохилт, дугтралт, нухлах, хаялага, цацал, задгай хаялага, шүргэж хаях, хумиж хаях, дал цохих, сугсрах, чичрэх гэсэн гарын хөдөлгөөнүүдийг хийж, тахим сөгдөн суух, сөхөрч суух, цомцойн суух гэх мэтийн суулт хөдөлгөөнүүд гол бүтцийг нь бүрдүүлдэг. Ийнхүү мөр нь гараа хөдөлгөж цээж нь мөр гараа, хөл нь бүхэл биеэ түшиж бие биедээ уусан эвцэлдэж байдаг нь ардын бий биелэгийн язгуур суурь болдог.



Дөрвөдүүд бүжгийг “бий” бүжиглэхийг “бийлэх” хэмээн нэрлэнэ.Бийг хуурын тусгай аялгуунд бийлдэг.Дөрвөдийн бийлгээ нь жижиг зайд бүжиглэдгээрээ бусад бүжигээс онцлог.Тэд бийлэхдээ ганц ганцаараа цувж босч бийлдэг.Дөрвөдийг голдуу хавар , зун , намарт айлууд бөөнөөрөө  буух  үед нэг нэгнийдээ цугларч биелдэг, биелэхдээ эрэгтэй, эмэгтэйгүй гараа далдалж дээлийн буулгасан нударгыг дотогш нь атгаж, эрэгтэйчүүд тайван байдлын бэлгэдэж хутгаа буулган бүжиглэдэг ёстой байна.
 

 

Манай сайт таньд таалагдаж байвал мөн сайтад нийтлэгдсэн
мэдээ мэдээлэлийг түргэн шуурхай уншихыг хүсвэл "LIKE" дарнауу

Нийт сэтгэгдэл: 45

АНХААРУУЛГА: Сэтгэгдэл бичихдээ бусдыг болон өөрийгөө хүндэлнэ үү.
Дээрх мэдээ/нийтлэлтэй холбоотой соёлч боловсон, зүй зохистой хэлэлцүүлэг үүсгэх,
хувийн үзэл бодлоо илэрхийлэх боломжийг таньд олгож байна.
Уншигчидын бичсэн сэтгэгдэлд УРЛАГ.мн сайт хариуцлага хүлээхгүй болно
  1. cheap jordans | 2014:12:17 | 14:44
    mon lave vaisselle acheté chez cdiscount en aout 2012 est en panne et je viens dapprendre que les frais de deplacement dun technicien sont a ma charge!!!!!!
    cheap jordans http://futureswithoutviolence.org/shop/cheap-air-jordans/
  2. jordan s***s on sale uk | 2014:12:16 | 16:07
    Just imagine this, but with six white horses instead of a few diseased donkeys.
    jordan s***s on sale uk http://bestappliancesreview.com/?key=jordan-s***s-on-sale-uk
  3. mcm backpack greenhills | 2014:12:16 | 11:29
    it in his mouth and tell him to taste it with his betel nut [to s***]
    mcm backpack greenhills http://c2ltkiet-nt.khanhhoa.edu.vn/?tip=mcm-backpack-greenhills
  4. celine paris in lebanon | 2014:12:14 | 23:07
    ACT Notice/Disclaimer Proprietary and Data Notice
    celine paris in lebanon http://www.quehuong232.tk/?key=celine-paris-in-lebanon
  5. gucci private sale com | 2014:12:06 | 03:07
    Sie rotzig mit Menschen nicht. Respektieren Sie ihren Stil, auch wenn sie folgen nicht nur die Menge.
    gucci private sale com http://www.atlantaactorsguide.com/?key=gucci-private-sale-com
  6. moose knuckles stirling parka | 2014:12:05 | 18:44
    Assistive hearing device Maintenance As well as Servicing For Your Unit
    moose knuckles stirling parka http://www.mymooseknuckles.com/women-moose-knuckles-stirling-parka-2856/
  7. nobis hat | 2014:12:05 | 15:45
    How you can Vigil Weeds On-line(a)
    nobis hat http://www.enobisshop.com/mens-nobis-quade-3781/
  8. jordan retro 2 | 2014:12:03 | 02:25
    http://youtu.be/YoPg0Ty2OVs stefan janoski nike
    jordan retro 2 http://youtu.be/LxqSTFMlqSw
  9. jordan store | 2014:12:03 | 02:23
    http://youtu.be/dhbcHmFPOpM HHP Plus TN Mens Trainers BlackBlue
    jordan store http://youtu.be/Go3-8jG2YbI
  10. air jordan 3 retro | 2014:12:03 | 02:23
    https://www.youtube.com/watch?v=uiQ4AP-BE4o HHP VI BASTATBALL BOOTS
    air jordan 3 retro http://youtu.be/XYQGQ2ajeNE
  11. jordan s***s for women | 2014:12:03 | 02:23
    https://www.youtube.com/watch?v=p--Dg9ud8R4 jordan flights
    jordan s***s for women http://youtu.be/rWtJiRVYUWU
  12. nike bomba | 2014:12:03 | 02:22
    https://www.youtube.com/watch?v=3apCW0ON8uk jordan releases
    nike bomba http://youtu.be/-ZlfCfJ1cZ4
  13. north face clearance | 2014:11:30 | 02:10
    Wow that was unusual. I just wrote an incredibly long comment but after I clicked submit my comment didnt s*** up. Grrrr... well Im not writing all that over again. Anyways, just wanted to say wonderful blog!
    north face clearance http://www.2014northfacejacket.org
  14. http://www.voile276.org/images/ | 2014:11:29 | 05:01
    My partner and i too consider the item stinks in which Skies do not provide an uninstaller to the Kontiki program. I am currently patiently waiting any ca of their techies to enhanse me *** you can remove it. Can keep a person ***red.
    http://www.voile276.org/images/ http://www.voile276.org/images/
  15. http://www.bolsoslouisvuittonsale.com.es/louis-vuitton-artsy-gm | 2014:11:21 | 09:52
    Greg The way I read the story they have a twelve megabit relationship. NTL possibly?
    http://www.bolsoslouisvuittonsale.com.es/louis-vuitton-artsy-gm http://www.bolsoslouisvuittonsale.com.es/louis-vuitton-artsy-gm
  16. doudoune femme canada goose | 2014:11:21 | 01:27
    Err... I do think a person overlooked the actual purpose of this write-up (or We did not face the goal apparent that is certainly possibly more likely)
    doudoune femme canada goose http://www.lesavions.fr/doudoune-canada-goose/
  17. moncler doudoune | 2014:11:21 | 01:18
    I know some ***ever Let me c**** the rest of them out and about. The principle location I pay attention to songs is in blip. fm. I enjoy that!
    moncler doudoune http://www.methodis.fr/doudoune-moncler-femme/
  18. screen door handles ace hardware | 2014:11:18 | 16:22
    s***er door handles and hinges
    screen door handles ace hardware http://antifa.in/4ql-
  19. interior door knobs and hinges | 2014:11:17 | 07:02
    ***** door knobs home depot
    interior door knobs and hinges http://link.mx/5Sknb
  20. canada goose pas cher | 2014:11:16 | 06:04
    She shoots a suspicious worker, and then removes a laptop from a hidden safe. Nina makes a call on
    canada goose pas cher http://www.tilmant.eure.notaires.fr/canadagoosepascher.html
  21. http://dind.co.uk/education/DTa29/XhYb | 2014:11:16 | 01:54
    http://evokecoaching.com/songs/UlSf/A0iNbuy louis vuitton bags uk
  22. moncler doudoune femme pas cher | 2014:11:12 | 12:17
    I love hypem. net you will find many goods around, and such as you mentioned, typically the publishing good quality is usually excellent consequently maintains me amused!
    moncler doudoune femme pas cher http://www.excellcleanair.com/moncler_doudoune_femme_pas_cher_005214.php
  23. veste moncler | 2014:11:11 | 12:06
    We 2nd this. Has been our trip web site clear of Pandora to seek out a great deal better songs web-sites.
    veste moncler http://www.lesavions.fr/doudoune-moncler/
  24. Bolsos Louis vuitton | 2014:11:10 | 22:56
    Pros avoid be expecting lower prices with regard to cellular phone services
    By LEONG DANGLED YEE
    Bolsos Louis vuitton http://skydivelillo.com/esp/aff/louis-vuitton/
  25. calzado salomon en rosario | 2014:11:04 | 22:48
    Anyone forgot to say to increase Playlist. net, everywhere its perhaps needed for one to signup and you can steady stream almost any melody you wish.
    calzado salomon en rosario http://accademiacavalleresca.it/db/db.asp?id=45
  26. Balenciaga Papier | 2014:11:03 | 08:17
    22leeevbagsoutlet33.com
    Balenciaga Papier http://www.ubilligetaschen.com/Papier-cid-132.html
  27. Men Nike Zoom Kd Vi Kicks | 2014:11:03 | 02:36
    https://vimeo.com/49145987 michaelkor***ndbags-uk
    Men Nike Zoom Kd Vi Kicks http://goo.gl/dmTz04
  28. Authentic I Like The Guardians Of The Galaxy, All Actors | 2014:11:01 | 14:44
    http://goo.gl/0DKKxg Wholesale Happy Halloween
    Authentic I Like The Guardians Of The Galaxy, All Actors http://goo.gl/QaQutK
  29. cheap red bottom s***s | 2014:10:31 | 19:37
    Монгол ардын бий биелгээ | Урлаг.мн
    cheap red bottom s***s http://www.christianlouboutins-outlet.com
  30. WHOLESALE MICHAEL KORS HANDBAGS CLEARANCE OUTLET | 2014:10:30 | 03:58
    https://vimeo.com/49145946 michael kors handbag shops
    WHOLESALE MICHAEL KORS HANDBAGS CLEARANCE OUTLET http://goo.gl/o7mPPG
  31. http://www.businesslondon.ca/uggcanada/ugg-dakota-07-97x.html | 2014:10:29 | 09:41
    http://www.businesslondon.ca/uggcanada/ugg-dakota-reviews-nissan.htmlugg dakota reviews nissan
  32. Abercrombie et Fitch pas cher | 2014:10:28 | 20:50
    "Do***ents To be able to Go" can also be a good software intended for transporting along with croping and editing Company paperwork. Utilize it in addition to "Dropbox".
    Abercrombie et Fitch pas cher http://www.djebelle.com/stats/abercrombie-fitch/
  33. chaussures louboutin | 2014:10:27 | 04:47
    FYI: We experimented with copying often the BlogWealthMaker link as well as Pattern Micros clogged it as any harmful internet site so be mindful!
    chaussures louboutin http://www.laskar.fr/chaussures-louboutin/
  34. boutique moncler paris | 2014:10:22 | 01:18
    Thank you so much a lot for this write-up! What exactly an outstanding concept! I have this older 3 seeking something new intended for trying to keep their very own paperwork together as well. Best time.
    boutique moncler paris http://www.gaiafc.fr/doudounemoncler/
  35. blouson canada goose | 2014:10:21 | 21:10
    Brilliant do the job! Like seeing the particular move and also understanding *** most of these smaller internet directories function.
    Thanks!
    blouson canada goose http://www.delil.fr
  36. moncler jackets cheap | 2014:10:21 | 17:07
    The planet seriously really should review a great deal more of your teeth, occur to be a abundant creator. Look after producing. Very good expressing your own personal skill.
    moncler jackets cheap http://www.cjwj.co.uk
  37. Beats By Dre UK | 2014:10:19 | 01:50
    For you to George: you dumb willy tosser, jackets can be produced to collapse within generations rather than generations. Move enlighten by yourself.
    Beats By Dre UK http://www.jenningsperks.co.uk/news/wp-content/beatsbydreuk/
  38. ZpUoXDTHLv | 2014:10:18 | 16:27
    ocTVdQ http://www.QS3PE5ZGdxC9IoVKTAPT2DBYpPkMKqfz.com
  39. QNtNugnFia | 2014:10:18 | 01:58
    haNf9m http://www.QS3PE5ZGdxC9IoVKTAPT2DBYpPkMKqfz.com
  40. the north face outlet | 2014:10:17 | 20:15
    Good day! Do you know if they make any plugins to safeguard against hackers? Im kinda paranoid about losing everything Ive worked *******. Any suggestions?
    the north face outlet http://www.northfacefactoryoutlets.net
  41. christian louboutin outlet | 2014:10:17 | 19:57
    How would someone make use of this option yet build inside the redundancy of your SAN? Might you develop only two of those and make use of VMWare or Microsoft windows attributes in order to replicate records throughout the 3 inside around live?
    christian louboutin outlet http://www.rynda.co.uk
  42. lTGUcBJpCV | 2014:10:17 | 17:46
    AGLp5t http://www.QS3PE5ZGdxC9IoVKTAPT2DBYpPkMKqfz.com
  43. timberlandoutlet2014 | 2014:10:15 | 01:50
    Hi! This is my first visit to your blog! We are a group of volunteers and starting a new initiative in a community in the same niche. Your blog provided us beneficial information to work on. You have done a marvellous job!
    timberlandoutlet2014 http://www.timberlandoutlet2014.net
  44. トリーバーチ バッグ ビッターズ | 2014:10:13 | 20:48
    ほぼ確実にポットラック皿にあなたのグリップをチェック RRNどのような方法を選択することも
    トリーバーチ バッグ ビッターズ http://www.proinso.net/estilos/authentic-toeyburch-bag-4258408.html
  45. http://www.felicesaulino.it | 2014:10:12 | 01:34
    Hi, following improving to iOS several. 3. one, I discovered even the video camera jiggle is definitely bare, it will probably be launching... for a long time whilst seeking to significance photos.
    http://www.felicesaulino.it http://www.felicesaulino.it
Шинэ мэдээ
Тоглолтын мэдээ
  • МУГЖ Б.Сарантуяа “Мөнгөн шөнө” VIP тоглолтоо хийнэМУГЖ Б.Сарантуяа “Мөнгөн шөнө” VIP тоглолтоо хийнэ Зууны манлай эстрадын дуучин Б.Сарантуяа “Шинэ жилийн бэлэг” цомгоо гаргаад удаагүй бөгөөд энэ сарын 23-нд “Мөнгөн шөнө” хэмээх VIP тоглолтоо “Монет” ресторанд хийхээр болжээ.
  • Ц.Баясгалан моно жүжгээ америкчуудад толилуулнаЦ.Баясгалан моно жүжгээ америкчуудад толилуулна УДЭТ-ын жүжигчин Ц.Баясгалан Нина Мазурын “Би Эдип Пиаф байна” моно, мюзикл драмын жүжгийг бие даан тайзны бүтээл болгосон билээ.
  •  “Шидэт толины нууц” адал явдалт, хөгжөөнт тоглолт болно “Шидэт толины нууц” адал явдалт, хөгжөөнт тоглолт болноЗалхуудай, Муудай хоёр Шинэ жилийн баярт үнэхээр дургүй. Баяр болоход онц сурлагатнууд шагнуулж, урлаг, спортын амжилт гаргасан хүүхдүүд өвлийн өвгөнөөс бэлэг авна. Хаа нэгтээ байдаг шидэт толинд өвлийн өвгөн хүүхдүүдийн юу хийж, яаж явааг харчихаад сайныг нь сонгон бэлэг өгдөг гэж тэр хоёр яагаад ч юм бэ итгэчихсэн яваа. Тийм болохоор энэ шинэ жилийн баяраар шидэт толийг олж хагалчихвал өвлийн өвөө юу ч мэдэж чадахгүйгээс гадна, Залхуудай, Муудай хоёрт аз таарч бэлэг өгөх ч юм бил үү.
  • “Зуун манлай” хос дуучин МУГЖ С.Вандан, Д.Дуламсүрэн нар бие даасан тоглолтоо хийх нээ“Зуун манлай” хос дуучин МУГЖ С.Вандан, Д.Дуламсүрэн нар бие даасан тоглолтоо хийх нээХос дээл, хос бүрх малгай, хос ятга гэхээр таны санаанд XX "Зуун манлай" хос дуучин МУГЖ С.Вандан, МУГЖ дуучин Д.Дуламсүрэн нар бууж байгаа биз ээ. Тэдний уран бүтээлийг сонсож үзээгүй Монгол хүн гэж эс үгүй. Орчин цагийн алтан дуучид алтан үеийнхээ аялгуу дуунуудыг орчин цагийн хөгжмөөр баяжуулж үзэгч түмэндээ хүргэсээр байгаа билээ.
  • "Мөрөөдлийн шинэ жил" цирк шоу болно Өвлийн өвгөн аав нь цас мөсний орноос хөгжилтэй алиалагчид, эргэлдэн нисэх акробат, гайхаж бахдам уран нугараачид, галын шидтэнүүд гээд олон сонирхолтой сюрпризээ цана чаргандаа ачаад, хүүхэд бүрийн хайртай үлгэрийн баатруудын хамт ирж явна, хүүхдүүд ээ!
 Сүүлд нэмэгдсэн дуу