2013-08-21 05:06

МУАЖ Д.Мяасүрэнгийн намтар уран бүтээл

1928

Хөгжмийн зохиолч. Найрал дууны удирдаач. МУАЖ (1984).

1928 онд Ховд аймгийн Дарви сумын нутагт малчин ард Дашийн тавдугаар хөвүүн бол мэндэлжээ.Монголд шинэ урлаг, соёл хөгжиж байсан тэр үед ардын олон хөвгүүдийн нэгэн адил бага, дунд сургуульд суралцаж байхдаа мондалин хөгжим тоглохыг сурч улмаар анги, сургуулийн урлагийн арга хэмжээнд эхлэж дуу гаргадаг хүүхэд байжээ. Тэр үед "Хүрэн жороо" гэж нутгийнхаа уртын дууг Мяасүрэн их дуулдаг байсан гэнэ. Аймгийн төвд дунд сургуульд сурч байхад нь Ховд аймгийн клубт "Өргөмөл Сувд", "Хөхөө", "Дамбийжаа” зэрэг олон жүжиг, концерт гарч, сургуулийн хүүхэд оруулах үедээ оруулж, оруулахгүй үед нь нууцаар орж баригдан хөөгдөж явжээ. Тэр үед Мяасүрэн дуу, хөгжим сонсож, клубын жүжигчдийн гэрт нь очин дуу заалгаж байсан явдал нь түүний дуу хөгжмийн авьяасаа хөгжүүлхэд нь  нэмэр болсон юм. Д.Мяасүрэн 1948 онд Улаанбаатар хотод, Санхүүгийн сургууль, 1955-1960 онд ЗХУ-д Хөгжмийн сургуулийн найрал удирдаачийн ангийг төгсөжээ. 1951 онд Улсын төв театрт дуучнаар ажиллах хугацаандаа  хөгжмийн зохиолч Доёддорж, Мөрдорж, Дамдинсүрэн, Лха Дорж нарын уран бүтээлийг ихэд ажиглаж, нот бие даан сурчээ.Тэрээр 1954 оноос дууны ая зохион, хөгжмийн зохиолч болох гараагаа эхэлсэн түүхтэй. Шинэхэн сургууль төгссөн, залуухан найрал дууны багш Мяасүрэн, Улсын ардын дуу бүжгийн чуулгын найрал дууны багш, удирдаачаар ажиллах хугацаандаа, ардын дууны сайхан амт шимтэнд нэвтэрч, түүний угалз, сайхан нугалаа, мөчлөгийг ухаалгаар судлан үзсэн учраас түүний уран бүтээл нь үндэсний хэлбэртэй орчин цагийн цоглог айзамтай болсон юм. 1960-1970 он хүртэл "Хангайн дуу","Ятгын эгшиг",”Нугасны дэгдээхэй", "Хайрын сэтгэл", "Буурал аав", "Намрын бодол" зэрэг утга уянгын олон дуугаараа ард түмэн, сонсогчдын танил болж, Монголын хөгжмийн урлагт хүч түрэн орж ирсэн залуу уран бүтээлчдийн нэг байлаа. Д.Мяасүрэн Ардын дуу бүжгийн чуулгад ажиллах хугацаандаа “Говийн өндөр","Сийлэн бөөр","Жунгааны дэгдээхэй", "Хан хөхий","Хоёрын болзоо","Үглээ шаазгай","Цомбон туурайтай хүрэн", "Хүрэн толгойн сүүдэр"зэрэг олон арван дууг Д.Мяасүрэн чадварлаг тод, яруу сайхан уянгалаг найруулсан нь түүний найруулах ур чадварын төвшинг ямар байгааг нотлох баримт юм."Социализмын" үед Улаанбаатар хотод аймаг, хотуудын соёл, урлагийн өдрүүдийг бэлтгэн явуулахад Соёлын яамны томилолтоор Д.Мяасүрэн олон аймаг, хотуудад очиж олон том концерт, найрал дуучдыг удирдан олон арван сайхан ардын болон зохиолын дууны найруулга хийж үзэгчдэд хүргэж байсныг одоо мэдэх хүмүүс цөөнгүй байдаг.Монголын найрал дуучдыг бэлтгэх, сургах, төрийн болон ойн концертод олон арван дууны найруулга хийж дотоод гадаадын үзэгчдээс өндөр үнэлэлт авч байсан  нь найрал дууны  багш,  удирдаач Д.Мяасүрэнгийн хичээл зүтгэл, авъяастай холбоотой юм. 1969 оны эхээр Цэргийн дуу бүжгийн чуулгын бүтэц зохион байгуулалтад өөрчлөлт орж тус чуулгад дан эрэгтэй найрал дуучдын групп буй болоход БХЯ-ны хүсэлт, Соёлын яамны шийдвэрээр найрал дууны багш, удирдаачаар Д.Мяасүрэнг ажиллуулах болсон нь цаг үеэ олсон алхам байв. БХЯ-ны удирлага Д.Мяасүрэнд шинэхэн цэргийн даргын форм, шууд" ахмад" цол олгон, Цэргийн дуу бүжгийн чуулгын найрал дууны группын дарга, багш, удирдаачаар томилон ажиллуулж манай ард түмэн, армийн дайчид дунд "Жаран хар" хэмээн алдаршсан эрэгтэй найрал дуучдыг бүрдүүлж сургах, бэлтгэх ажлыг гардан хариуцах болсон нь түүний уран бүтээл нөр их хөдөлмөрийн он жилүүд байлаа.

Үргэлжлэийг энд дарж уншаарай.

www.URLAG.mn

Манай сайт таньд таалагдаж байвал мөн сайтад нийтлэгдсэн
мэдээ мэдээлэлийг түргэн шуурхай уншихыг хүсвэл "LIKE" дарнауу



Шинэ мэдээ
Тоглолтын мэдээ
  • Монгол, Америк хүүхдүүдийн хамтарсан үзэсгэлэн гарнаМонгол, Америк хүүхдүүдийн хамтарсан үзэсгэлэн гарнаКембрижийн хөтөлбөртэй "Монгол тэмүүлэл" ахлах сургуулийн 10-12-р ангийн Зураг урлалын хичээлийг олон улсын хөтөлбөрөөр судалдаг сурагчдын 2019 оны хаврын сессийн шалгалтад явуулсан бүтээл судалгааны материалууд, Америкийн уран зураг сонирхогч хүүхдүүдийн 170 гаруй бүтээлүүд багтсан "Монгол холбоос" сайн дурын байгууллага, "Go!" хүүхдийн бүтээлийг сурталчилах олон улсын нийгэмлэгтэй хамтран "Тэмүүлэл" үзэсгэлэнг арваннэгдүгээр сарын 15-20-ны өдрүүдэд нээн толилуулах гэж байна.
  • “Take off” хамтлаг “Хайрын нислэг” хийнэ“Take off” хамтлаг “Хайрын нислэг” хийнэ2002 оны намар хүсэл зорилго нэгдсэн үе тэнгийн 4 залуу нийлж "Аялгуу" нэртэй хамтлагийг анх үүсгэн байгуулж байжээ. Тэдний хамгийн анхны уран бүтээл нь Гавьяат жүжигчин, дуучин Т.Ариунаа болон Гурван охин хамтлагтай хамтран дуулсан "Оюутан нас Аялгуу" дуу билээ. Ийнхүү рок попын тогоонд эргэлт буцалтгүйгээр хөл тавьсан тус хамтлаг 2004 оны 3-р сарын 1-нд өдгөөгийн бидний мэддэг “Take off” нэрийг хамтлагтаа албан ёсоор өгч өдгөө 15-н жилийн ойгоо угтах гэж байна. Хамтлаг байгуулагдаад “Цасан дээр”, “Мартахгүй”, “Буцаад л хоёулаа” "Гүнж", "Урваагүй", "Чиний явсан зүгт", "Би буцахгүй" зэрэг дуунуудыг хийсэн ба гарсан даруйдаа хит болж байсан нь одоо ч сонсогчдын дуртай дуу хэвээр байгаа билээ.
  • The HU хамтлаг Их Британи, Ирландад ирэх хоёрдугаар сард тоглоноThe HU хамтлаг Их Британи, Ирландад ирэх хоёрдугаар сард тоглоноДэлхийн хөгжмийн урлагт нэгэн үзэгдэл болон гарч ирж буй “The HU” рок хамтлаг Их Британи, Ирланд улсад 2020 оны хоёрдугаар сард аялан тоглохоор болсноо албан ёсоор зарлалаа. Тус хамтлаг өнгөрсөн зун Их Британид болсон Download хөгжмийн наадмаар тоглоход 23 өдрийн өмнө бүх тасалбар нь зарагдаж дууссан юм. Их Британийн аялан тоглолтод Элтон Жоныг албан ёсоор урьсан тухай мэдээлж байсан билээ.
  • “ХОЁР АРД ТҮМЭН-НЭГ ЯЛАЛТ” гэрэл зургийн үзэсгэлэн нээлтээ хийлээ“ХОЁР АРД ТҮМЭН-НЭГ ЯЛАЛТ” гэрэл зургийн үзэсгэлэн нээлтээ хийлээХалх голын байлдааны ялалтын 80 жилийн ойн хүрээнд МОНЦАМЭ агентлаг, ОХУ-ын олон улсын мэдээллийн “Россия сегодня” агентлагийн “Спутник” радиотой хамтран нийслэлийн Засаг даргын Тамгын газрын дэмжлэгтэйгээр Монголын уран зургийн галлерейд “ХОЁР АРД ТҮМЭН-НЭГ ЯЛАЛТ” гэрэл зургийн үзэсгэлэнг өнөөдөр олон нийтэд дэлгэж байна. Үзэсгэлэнгийн нээлтэд Гадаад харилцааны сайд Д.Цогтбаатар нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагч С.Амарсайхан, МОНЦАМЭ агентлагийн дарга Б.Ганчимэг, үе үеийн гэрэл зурагчид болон албаны хүмүүс оролцов.
  • “Сонгодог аялгуу” симфони найрал хөгжмийн тоглолт хэрлэн хөвөөнд эгшиглэнэ“Сонгодог аялгуу” симфони найрал хөгжмийн тоглолт хэрлэн хөвөөнд эгшиглэнэДорнод аймаг 2019 оныг “Аялал жуулчлалыг дэмжих жил” болгон зарласан. Энэ хүрээнд Хэрлэн голын эрэгт "Найрамдал" цэцэрлэгт хүрээлэнд Хөгжимт драмын театрын уран бүтээлчдийн “Сонгодог аялгуу” симфони найрал хөгжмийн бие даасан тоглолтыг энэ жилээс эхлэн, жил бүрийн 08 дугаар сарын 04-ний энэ өдөр тогтмол зохион байгуулахаар болжээ.
 Сүүлд нэмэгдсэн дуу